Ứng dụng khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số ngành Giáo dục Vĩnh Long, mục tiêu và giải pháp đến năm 2030

Chuyển đổi số trong dạy và học: Cá nhân hóa và hiện đại hóa trải nghiệm

Trọng tâm của kế hoạch là sự chuyển dịch mạnh mẽ từ phương thức truyền thụ kiến thức một chiều sang mô hình dạy học tương tác, hiện đại. Ngành Giáo dục Vĩnh Long xác định công nghệ số, đặc biệt là Trí tuệ nhân tạo (AI) và Dữ liệu lớn (Big Data), sẽ là công cụ then chốt để thực hiện "cá nhân hóa" quá trình học tập. Thay vì áp dụng một lộ trình chung cho tất cả, các hệ thống thông minh sẽ hỗ trợ phân tích dữ liệu học tập của từng học sinh, từ đó gợi ý phương pháp và tài liệu phù hợp nhất để phát huy tối đa năng lực của mỗi cá nhân.

Bên cạnh đó, không gian lớp học sẽ được mở rộng ra ngoài phạm vi bốn bức tường thông qua việc triển khai các thư viện số và kho học liệu dùng chung. Công nghệ thực tế ảo (VR) và thực tế tăng cường (AR) sẽ được đưa vào giảng dạy, cho phép học sinh tương tác trực quan với các mô hình 3D, thí nghiệm ảo hay các bối cảnh lịch sử, địa lý sinh động. Điều này hứa hẹn giúp các bài giảng trở nên hấp dẫn hơn, khơi gợi niềm đam mê khám phá và tư duy sáng tạo của người học. Để thực hiện được điều này, đội ngũ nhà giáo sẽ được bồi dưỡng thường xuyên không chỉ về kỹ năng sử dụng công cụ mà quan trọng hơn là phương pháp sư phạm số.

Chuyển đổi số trong quản trị: Hướng tới sự minh bạch và điều hành dựa trên dữ liệu

Ở khía cạnh quản lý, Kế hoạch 126 đặt mục tiêu thay đổi hoàn toàn phương thức vận hành của hệ thống giáo dục. Ngành sẽ chuyển từ việc quản lý dựa trên hồ sơ giấy và báo cáo thủ công sang mô hình quản trị thông minh dựa trên dữ liệu số theo thời gian thực. Việc xây dựng và hoàn thiện cơ sở dữ liệu ngành "đúng - đủ - sạch - sống" là nhiệm vụ ưu tiên hàng đầu. Khi đó, mọi thông tin về hồ sơ học sinh, nhân sự, tài chính và cơ sở vật chất đều được số hóa và liên thông đồng bộ từ cấp trường đến cấp Sở.

Điểm đột phá trong công tác quản trị là việc vận hành Trung tâm điều hành giáo dục thông minh (IOC). Trung tâm này sẽ đóng vai trò như "bộ não số", tích hợp và phân tích dữ liệu toàn ngành để cung cấp các biểu đồ trực quan, giúp lãnh đạo Sở và UBND tỉnh đưa ra các quyết định chỉ đạo chính xác, kịp thời và dự báo được xu hướng phát triển. Đồng thời, cải cách hành chính sẽ được đẩy mạnh với việc áp dụng chữ ký số và cung cấp 100% dịch vụ công trực tuyến, giúp giảm tải áp lực hồ sơ sổ sách cho giáo viên và tạo thuận lợi tối đa cho người dân.

Các mô hình chuyển đổi số chủ đạo

Kế hoạch đề ra việc triển khai thí điểm và nhân rộng các mô hình mang tính tiên phong. Nổi bật là mô hình "Trường học thông minh" và "Phòng học thông minh". Tại đây, hạ tầng Internet băng thông rộng, thiết bị tương tác và các phần mềm quản lý học tập (LMS) được tích hợp sâu, tạo nên môi trường giáo dục tiên tiến. Đến giai đoạn 2028-2030, mô hình này dự kiến sẽ được mở rộng ra ít nhất 50% số trường trên địa bàn tỉnh.

Một mô hình mang ý nghĩa xã hội sâu sắc khác là "Bình dân học vụ số". Không chỉ tập trung vào đối tượng học sinh, ngành giáo dục Vĩnh Long còn hướng tới việc phổ cập kỹ năng số cho cộng đồng. Các cơ sở giáo dục sẽ trở thành hạt nhân để tuyên truyền, hướng dẫn phụ huynh và người dân địa phương các kỹ năng an toàn thông tin và cách thức sử dụng dịch vụ công trực tuyến, góp phần nâng cao dân trí số. Song song đó, các sân chơi công nghệ như STEM/STEAM, lập trình robot sẽ được tổ chức thường xuyên để ươm mầm tài năng công nghệ trẻ.

Xây dựng thế hệ học sinh Vĩnh Long năng động, làm chủ công nghệ

Đến năm 2030, bức tranh giáo dục Vĩnh Long được kỳ vọng sẽ có những thay đổi căn bản về chất. Mục tiêu đặt ra là 100% học sinh tốt nghiệp phổ thông không chỉ nắm vững kiến thức văn hóa mà còn được trang bị năng lực số nền tảng và các kỹ năng của công dân toàn cầu. Đội ngũ nhà giáo và cán bộ quản lý sẽ đạt chuẩn 100% về năng lực số, sẵn sàng thích ứng với mọi sự thay đổi của công nghệ.

Hệ thống hạ tầng số sẽ được hoàn thiện với 100% cơ sở giáo dục kết nối Internet tốc độ cao và vận hành trên nền tảng dữ liệu thống nhất. Quan trọng hơn, kết quả của quá trình chuyển đổi số này sẽ đảm bảo tính công bằng: mọi học sinh, dù ở vùng thuận lợi hay vùng khó khăn, đều có cơ hội tiếp cận bình đẳng với các nguồn tri thức và công nghệ tiên tiến nhất. Đây chính là nền tảng vững chắc để tỉnh Vĩnh Long nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, đáp ứng yêu cầu phát triển kinh tế - xã hội và hội nhập quốc tế trong thập kỷ tới.

Phòng QLCL-KHCNTT (Tổng hợp từ Kế hoạch số 126/KH-UBND ngày 29/12/2025)